Elleboogdysplasie

Elleboogdysplasie (ED) is een verzamelnaam voor verschillende aandoeningen van het ellebooggewricht bij de hond. Met name de middel- tot zeer grote honden kunnen geconfronteerd worden met problemen aan de ellebogen en gewrichten.ED kan ontstaan vanaf de leeftijd van 4 á 5 maanden. Over het algemeen genomen worden de ontwikkelingsstoornis, overbelasting en overgewicht (milieu) en erfelijkheid  als  oorzaak aan gegeven. Mogelijk kan dit worden verergerd door te veel calcium in de voeding. Meestal betreft het de aantasting van de kraakbeenlaag in het ellebooggewricht, met als uiteindelijk gevolg artrose.
Bij honden zijn er drie belangrijke groeistoornissen als oorzaak voor het ontstaan van elleboogdysplasie aan te wijzen; deze drie groeistoornissen zijn:
-    Los Processus Anconeus (LPA)
Bij LPA  is er sprake van een los stukje bot op het ellebooggewricht. Dit losse stuk gaat irriteren en veroorzaakt pijn waardoor de hond mank gaat lopen. Het losse stukje bot draagt bij aan instabiliteit van de ellebogen en zal uiteindelijk resulteren artrose .

-    Los Processus Coronoïdus (LPC)
LPC is de meest voorkomende vorm van ED bij de hond. Ook hier is sprake van een los stuk bot op het ellebooggewricht. Door overbelasting kan het stuk bot afbreken of het gewrichtkraakbeen beschadigen. Ook deze vorm van ED zorgt uiteindelijk voor artrose in de ellebogen.

-    Osteochondrosis Dissecans (OCD)
OCD is een aandoening waarbij het kraakbeen zich niet normaal ontwikkelt. De kraakbeenlaag komt op een plaats los te liggen en slingert als een flap op het gewricht. De hond zal geleidelijk aan mank gaan lopen, met name bij het opstaan. Het ellebooggewricht zal opzwellen, en de hond zal zijn elleboog naar buiten dragen om de binnenkant van de elleboog te ontlasten.

-   Incongruentie
Een niet goed "passend" gewricht door een te lange of te korte ellepijp te opzichte van het spaakbeen.

perfecte ellebogen0  LPA Slechte elleboog los proces bij de pijl   LPA OCD erge artrose bij niet behandelen0 LPC Slechte elleboog los proces bij 8 en botaanwas artrose bij punten 6 7  9
 Perfecte ellebogen  LPA Slechte elleboog los proces bij de pijl  LPA OCD erge artrose bij niet behandelen

LPC Slechte elleboog los proces bij 8

en botaanwas artrose bij punten 6 7  9

 LPC elleboog graad 2  OCD Slechte elleboog los proces bij 1 en botaanwas artrose bij 2  OCD cane corso LPA anconeus INC 2
LPC elleboog graad 2

 OCD slechte elleboog los proces bij 1

en botaanwas bij 2

 OCD cane corso LPA anconeus Incongruentie

 

Erfelijkheid
In het erfelijke deel blijkt dat er verschillende genen verantwoordelijk zijn voor het vormen van ED, dit noemen we polymeren overerving.
Uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat je met gezonde ouderdieren moet fokken wil je gaan verbeteren.

Het lijkt alsof er de afgelopen 10 jaar een sterke toename is van gevallen van OCD en ED in diverse rassen. Ik denk dan aan een aantal grote dogachtigen, Retrievers, Berner Sennen honden en Newfoundlanders. Hoe kan men dit verklaren?

De diagnostiek (het kunnen vaststellen) van OCD door de dierenartsen is sterk verbeterd: er is meer kennis over het probleem aanwezig zowel bij dierenartsen als bij een groep van eigenaren, en de techniek van de röntgenopnames is sterk vooruit gegaan. Er is een duidelijke objektieve toename van het aantal honden met OCD, het percentage lijders (en dragers) in de diverse populaties wordt groter.

Een of meerdere erfelijke faktoren vormen een heel belangrijke oorzaak. Zeker als men de sterke genetische uniformiteit cq. hoge mate van inteelt in bepaalde rassen in gedachte houdt. Het steeds gebruik maken van een klein aantal succesvolle dekreuen, generatie op generatie, is hierbij het terugkerend probleem.

Bron: http://www.kvgd-eersel.com/ocd-en-elleboogdysplasie-literatuur-25.html

In een Scandinavisch onderzoek onder Rottweilers laten de resultaten zien dat als je met gezonde (ED vrije) ouders fokt de kans op gezonde (ED vrije) pups het grootst is. Toch geeft deze combinatie nog 31% kans op ED. Paart men een ED vrije hond echter met een hond die in meer of mindere mate last heeft van ED dan hebben 43% (ED 0 x ED 1) of zelfs 48 % (ED 0 x ED 2 of ED3) van de nakomelingen ED. Kruisen van niet ED vrije honden geeft een dramatische 56% van de nakomelingen met ED!

In de volgende tabel ziet u de gemaakte combinaties en percentages ED kans.

Gradatie Vader Gradatie moeder  % ED bij nakomelingen
 ED 0  ED 0  31 %
 ED 0  ED 1  42 %
 ED 0  ED 2 of 3  48 %
 ED 1,2 of 3  ED 1, 2 of 3  56 %

Uit een ander onderzoek op 2500 Zweedse Berner Sennen honden en Rottweilers blijkt namelijk dat de percentages redelijk vergelijkbaar zijn met de bovenstaande Rottweiler cijfers.

 Gradatie Vader  Gradatie moeder  % ED bij nakomelingen
 ED 0  ED 0  34 %
 ED 0  ED 1, 2 of 3  52 %
 ED 1, 2 of 3  ED 1, 2 of 3  60 %
 ED onbekend  ED onbekend  60 %

 Diagnose
In een dierenkliniek kan een specialist vaststellen of uw hond last heeft van elleboogdysplasie, en welke vorm dit dan betreft en welke behandeling toegepast zou kunnen worden. De diagnose kan gesteld worden met behulp van gedetailleerde röntgenopnames van het ellebooggewricht.
Voor meer informatie over elleboogdysplasie- onderzoek kunt u terecht bij de Raad van Beheer volgens onderstaande link:
http://www.raadvanbeheer.nl/fokkerij-gezondheid-gedrag-en-welzijn/gezondheidsonderzoeken/elleboogdysplasie-onderzoek/
 Elleboog FCI kwalifcaties
ED-0 = Geen aanwijzing voor elleboogdysplasie (ook "vrij" genoemd)
ED-1 = Geringe osteoarthrose
ED-2 = Middelmatige osteoarthrose
ED-3 = Ernstige osteoarthrose
ED-4 = Zeer ernstige mate van osteoarthrose

 Behandeling
Alle vormen van elleboogdysplasie leiden uiteindelijk bij het niet behandelen tot artrose. Er zijn verschillende behandelingsmogelijkheden voor ED bij uw hond. Mocht uw hond ED hebben overleg hierin dan met uw dierenarts of specialist.
Een aantal behandelingsmogelijkheden zal ik hier verder kort toelichten:
-    Conservatieve behandelingsmogelijkheden zoals pijnstillers, voeding en gedoseerde bewegingen.
-    Nutriceuticals zoals voedingssupplementen (die ook artrose tegengaan) zoals glycosaminoglycanen, chondroitine sulfaat en MSM.
-    Chirurgische behandeling zoals operatie aan het ellebooggewricht.
-    Arthroscopische behandelingen.
-    Fysiotherapie en hydrotherapie

 Voor dit artikel zijn diverse bronnen geraadpleegd om een zo helder en duidelijk mogelijke uitleg te geven over Elleboogdysplasie